Rękopis królodworski

Rękopis królodworski ujrzał światło dzienne blisko dwieście lat temu.
Odkrył go dnia 16 września 1817 roku Václav Hanka (1791-1861), czeski pisarz, językoznawca i wykładowca uniwersytecki.
Twierdził on, iż na ten cenny zabytek przypadkowo natrafił w wieży kościoła św.
Jana Chrzciciela w czeskim mieście Dvůrze Královém nad Łabą.
Miasto owo legitymuje się bardzo starą metryką, a w średniowieczu miało duże znaczenie, dlatego odnalezienie właśnie tam, tak cennego zabytku średniowiecznego piśmiennictwa czeskiego, było wysoce prawdopodobne.
Zabytek składa się 12 całych, zapisanych obustronnie kart pergaminowych i 4 kart pociętych na części.
Wszystkie karty mają wymiar 12×7 lub 8 cm i od 31 do 33 linijek tekstu.
Paski zaś mają po 2 cm szerokości.
Barwa pergaminu jest żółtoszara, powierzchnia niektórych kart miejscami jest brudna, tekst zapisano pismem o kroju minuskuły, atramentem o żółtobrązowym kolorze, co wskazuje zarówno na to, iż w jego składzie znajdują się związki żelaza, jak i na to, że jego starzenie się jest bardzo zaawansowane.
Obecnie manuskrypt przechowywany jest w dziale rękopisów i ksiąg rzadkich biblioteki Muzeum Narodowego w Pradze.
Rękopis zawiera w sumie 14 utworów rzekomo pochodzących z XIII wieku, z czego 6 to pieśni epickie (Ludissa i Lubor, Czestmir, Zabój, Oldrzych, Benesz Harmanów, Jarosław), dwie pieśni liryczno-epickie (Jeleń oraz Zbychoń) wreszcie 6 pieśni lirycznych (Wianek, Jagody, Róża, Zazulka, Opuszczona, Skowronek).Wstępem opatrzył Andrzej Sarwa