Jakie to było słowo? Ćwiczenia logopedyczne dla dorosłych z afazją. Część II. Rzeczowniki

Seria zeszytów ćwiczeń „Jakie to było słowo...?” została przygotowana z myślą o dorosłych osobach, które na skutek uszkodzenia mózgu utraciły zdolność swobodnego posługiwania się słowami.
Druga część, poświęcona rzeczownikom, zawiera ćwiczenia mające na celu ułatwienie dostępu do znanych i często używanych słów, m.in.:✓ pisemne i/lub ustne nazywanie obrazków✓ wybór rzeczownika o podobnym lub przeciwnym znaczeniu✓ wyszukiwanie homonimów✓ nazywanie kategorii semantycznych✓ uzupełnianie związków frazeologicznych✓ grupowanie rzeczowników według kategorii znaczeniowej✓ tworzenie rzeczowników z dostępnych liter✓ wyszukiwanie rzeczowników rozpoczynających się od określonej literyĆwiczenia mogą stanowić pomoc logopedyczną w prywatnych gabinetach, szpitalach i placówkach rehabilitacyjnych lub służyć pacjentom do indywidualnej pracy w domu.Przygotowując zestaw, starałam się wybierać słowa najczęściej używane w codziennych rozmowach, np.
nazwy przedmiotów i sprzętów domowych, produktów spożywczych, środków transportu itp.
Jednocześnie chciałam stworzyć jak najwięcej możliwości powtórzeń tych pospolitych słów w różnych kontekstach, aby łatwiej było je zapamiętać.
Celowi temu ma służyć na przykład przypominanie sobie wyrazów należących do tej samej kategorii semantycznej (np.
owoce, zwierzęta, napoje), wyrazów o podobnym lub przeciwstawnym znaczeniu (odpowiednio synonimy i antonimy) oraz wyrazów powiązanych ze sobą w inny logiczny sposób (m.in.
homonimia, polisemia, paronimia).Sposób prezentacji ćwiczeń nie jest przypadkowy.
Na początku umieszczone zostały ćwiczenia z obrazkami do nazywania.
W dalszej kolejności trudność ćwiczeń wzrasta: wymagany jest wybór z kilku odpowiedzi, dopełnienie związków frazeologicznych oraz spontaniczna odpowiedź jedno- i wielowyrazowa.
Do trudniejszych zadań należy: wypisywanie wyrazów na określoną literę, układanie wyrazów z dostępnych liter oraz układanie pełnych zdań − te ćwiczenia umieszczono na końcu.Należy pamiętać, że osoby z afazją różnią się znacznie swoimi możliwościami i ograniczeniami komunikacyjnymi.
Bardzo często ćwiczenie, które jest łatwe dla jednej osoby, innej może przysparzać dużych trudności.
Dlatego warto wypróbować wszystkie rodzaje ćwiczeń i nie zniechęcać się w przypadku trudności.
Każde ćwiczenie można ułatwić, podając na przykład pierwszą literę wyrazu lub wypisując wszystkie brakujące wyrazy, by pacjent mógł dokonać wyboru.
W przypadku dużych trudności można podać dwie odpowiedzi i pozwolić wybrać właściwą.
Jeśli odpowiedzi padają szybko i ćwiczenia wydają się zbyt łatwe, można je utrudnić, zakrywając na przykład wykreskowane miejsca, by informacje na temat pierwszej litery i liczby liter w wyrazie nie były dostępne.Podobnie jak w przypadku pierwszej części, ćwiczenia mogą być wykorzystywane przez logopedów z różnych środowisk pracy (szpitale, przychodnie, prywatna praktyka), a także przez samych pacjentów w domu.
Praca indywidualna możliwa jest w przypadku osób, które są w stanie czytać i pisać.
Osoby mające trudności z czytaniem i pisaniem również mogą korzystać z ćwiczeń, jednak potrzebna im będzie pomoc terapeuty lub członka rodziny, by przeczytać polecenie lub zanotować odpowiedź.
Ćwiczenia mogą być rozwiązywane ustnie, jeśli celem terapii nie jest pisanie.Z życzeniami licznych sukcesów,Aleksandra Zmudzińska